Khamphadisan.com – Văn Thánh Miếu (Vĩnh Long) được xem như là “Quốc Tử Giám của phương Nam”, đây là địa chỉ không được bỏ qua khi bạn đến với du lịch Vĩnh Long. Văn Thanh Miếu là một công trình kiến trúc tiêu biểu còn sót lại từ thời Nguyễn sau khi quân Pháp chiếm đóng thành Vĩnh Long.

Văn Thánh Miếu thuộc phường 4 – Tp.Vĩnh Long, nằm cạnh sồng Tiền Giang. Nới này là một trong ba ngôi Văn Thanh miếu còn sót lại từ thế kỷ 19 cho đến nay tại vùng đất Nam Bộ. Hai ngôi Văn Thánh miếu khác một nằm tại Biên Hòa – Đồng Nai và thành Gia Định xưa. Đây không những là biểu tượng văn hóa, Văn Thánh miếu còn là niềm tự hào của người dân Vĩnh Long.

Được khởi dựng vào năm 1864 – 1866 vào thời vua Gia Long, Văn Thanh Miếu Vĩnh Long là một công trình văn hóa manh danh nghĩa đề cao, tôn vinh Nho giáo, biểu tượng cho nền học vấn Nam Kỳ thời bấy giờ. Đây còn được người xưa xem như là “Quốc Tử Giám của Phương Nam”. Mặc dù trải qua khoảng thời gian thăng trầm của lịch sử và nhiều đợt trùng tu nhưng Văn Thánh Miếu vẫn giữ được nét kiến trúc nguyên bản như lúc đầu.

Người đã khởi xướng xây dựng công trình này là Kinh lược sứ Nam Kỳ Phan Thanh Giản và Đốc học Nguyễn Thông. Ban đầu khi xây dựng, Văn Thánh miếu Vĩnh Long được dùng làm nơi thờ Khổng Tử cũng như địa điểm để nhiều sĩ tử  tập trung ôn luyện khoa cử. Nhưng thực chất, mục đích chính là làm điểm hoạt động văn hóa đề cao các bậc tiền hiền và giáo dục lòng yêu nước.

Về mặt kiến trúc Văn Thánh miếu, cổng tam quan được xây theo lối cổ lâu gồm có 3 tầng mái, đơn giản nhưng mỹ thuật. Cổng chính lớn hơn 2 cổng phụ, được xây theo dạng hình vòm. Hai bên cột cổng là 2 hàng câu đối bằng chữ Hán nói về đức sáng của Khổng Tử cũng như ca ngợi Văn Thánh Miếu.

Qua cổng tam quan là thần đạo hướng thẳng vào điện Đại Thành với 2 hàng sao cổ thụ cao vút có từ thời xây dựng Văn Thánh miếu. Trước chính điện, giữa thần đạo có 3 tấm bia đá. Đây đều là những tấm bia đá ghi lại quá trình xây dựng và phát triển quần thể di tích Văn Thánh miếu Vĩnh Long.

Và đặc sắc nhất là tấm bia do Phan Thanh Giản chắp bút trước khi tuẫn tiết. Tấm bia thứ 2 đựng lên để kỷ niệm Tống Hữu Định và giới trí thức về việc trùng tu miếu vào năm 1903. Tấm bia cuối cùng dựng năm 1931, ca ngợi công ơn của bà Trương Ngọc Loan (là con gái của bá hộ Trương Ngọc Lang) đã hiến đất cho miếu để làm hoa lợi hương hỏa.

Công trình trung tâm và nổi bật của Văn Thánh miếu chính là điện Đại Thành, nằm ở cuối đường thần đạo, được xây dựng trên nền đá xanh cao khoảng 90cm. Chính điện Đại Thành là nơi thờ Khổng Tử. Hai bên trái, phải thờ Tứ phối và Thập triết.

Phía bên tay phải lối thần đạo là Tụy Văn Lâu có nghĩa là lầu nhóm họp giới văn nhân tài tử (sau này được đổi tên thành Văn Xương Các). Là một công trình nhỏ nhưng đẹp trong Xương Văn Các vẫn còn lưu giữ Sắc phong thần của triều Nguyễn cho Phan Thanh Giản (1933). Phía ngoài trước sân hai bên Văn Xương Các có 2 khẩu súng thần công hiện nay đã gỉ sét. Tương truyền, đây là 2 khẩu súng đã dùng để bảo vệ thành Vĩnh Long từ năm 1860.

Chứa đựng những giá trị văn hóa, lịch sử mang ý nghĩa quan trọng, Văn Thánh miếu Vĩnh Long là điểm đến du khách không nên bỏ qua. Không những là biểu tượng văn hóa, Văn Thánh miếu còn là niềm tự hào của người dân Vĩnh Long. Di tích này được Bộ VHTT-DL công nhận là di tích văn hóa cấp quốc gia vào ngày 25/3/1991.

Có thể bạn quan tâm:

binhqb94

Ảnh: Báo Kiến Thức

[Vĩnh Long] Văn Thánh Miếu “Quốc Tử Giám của phương Nam”
5 sao 1 vote